Размер шрифта:

Цветовая схема:

29 шілде, 202081

Логлайн және синопсис: сипаттамалары, ерекшеліктері мен талаптары

Қазіргі таңда еліміздегі киноиндустрия әлемдік аренада сұранысқа ие болып, танмалдылыққа кенелуде. Шетелдік кинобайқауларда жүлделі орындармен марапатталып жатқан отандық картиналардың қатары да жыл сайын артып келеді. Ал сондай ауқымы кең маңызды кинофестивальдерге қатысу үшін жас киногерлер қандай шарттарды назарда ұстаған жөн? Шетелдік конкурстардың талап ететін логлайн және синопсис туралы не блеміз? Бірге анықтап көрелік.

Бірде-бір фестиваль шарттары "синопсис" талап етілмей аяқталмайды және бірде-бір фестиваль каталогы фильмге аннотациясыз шықпайды.

Барлық халықаралық фестивальдер ағылшын тілінде синопсис жіберуді талап етеді. Әдетте, таңдаушылар 6-7 сөйлемге (шамамен 300 таңба) сәйкес келуді сұрайды. Кейбір жағдайларда белгілердің саны 1000-ға дейін артуы мүмкін. 100 белгісі туралы сөз болғанда, логлайн синопсис ретінде жарамды болады.

Бұл талаптарды сақтау өте маңызды, өйткені әр фестиваль өз каталогтарын, жобаға арналған басқа баспа өнімдерін шығарады, онда фильмдер туралы ақпарат орналастырылады. Ұйымдастырушылар байқау үшін 15 жұмысты таңдағысы келетінін біледі делік және әрқайсысын ұсыну үшін беттің жартысына бөлінген, онда синопсис, фильмнен кадр, режиссер мен түсірілім тобы туралы ақпарат болуы керек.

Әр түрлі көлемдегі синопсистің бірнеше нұсқасын жасай отырып, ағылшын және орыс тілдеріндегі бірдей мәтіннің таңбалар саны әр түрлі екенін есте сақтаған жөн. Ағылшын тіліне аударғанда мәтін көлемі азаяды. Егер талаптарда сөйлемдер емес, белгілердің саны туралы айтатын болсақ, ағылшын тіліндегі мәтіннің белгілерін қарастыру керек.

"Логлайн" және "синопсис" деген не екенін толығырақ талдап, оларды қалай жазу керектігін түсініп алайық.

Логлайн

Логлайн-фильмнің қысқаша аннотациясы, оқиғаның мәнін, оның негізгі драмалық мазмұнын жеткізеді. Бір немесе екі сөйлемге сәйкес келетін негізгі идея(әдетте шамамен 25 сөз). Бұл фильмді түсірушілер көрерменге жеткізуге тырысатын хабарлама және фестиваль таңдаушылары сценариймен немесе дайын суретпен таныса бастайды. Міне, осы кезде көмекке логлайн келеді. Киноның логлайны неғұрлым тиянақты әрі ойдан ауытқымай жазылса, соғұрлым жеңіске жетуге бір адым жақындай түсуге мүмкіндік бар. Сондай-ақ, бұл фильм авторларының сапа үшін жұмыс істейтін нағыз мамандар екенін көрсететін құрал.

Сонымен, логлайнда нені көрсету қажет? Қандай талаптар кездеседі?

Жақсы логлайн жалпы тарих туралы түсінік береді, сонымен бірге сюжеттің маңызды өзгерістерін ашпауы және финал туралы еш ақпарат бермеуі әбден мүмкін. Қызықты финал-сценарийді оқығанда (фильмді көргенде) продюсер (фестиваль сарапшысы) алатын жағымды бонус. Жыл сайын нарықта 40 мыңға жуық жаңа сценарий пайда болатын Америкада олар жақсы логлайндердің бағасын біледі. Көбінесе логлайнда біршама жанрдың нұсқауы бар.

Логлайн мынадай негізгі сұрақтарға жауап береді: Кім әрекет етеді? Кімнің тарихы? Не болып жатыр? Негізгі интрига дегеніміз не?

Голливудта логлайн драмалық баяндауды қалыптастыру үшін синопсис пен сценарий жазылғанға дейін жасалады. Бұл сценарист үшін керемет тексеру — жақсы логлайн неғұрлым оңай қалыптасса, соғұрлым жақсы сценарий пайда болады.

Өз фильміне логлайн жазу кезінде бастаушы режиссерлер жиі проблема тудырады-идеяны болжамды 25 сөзге қою мүмкін емес. Әртүрлі кедергілерге тап болған кезде, сіздің жобаңыз үшін негізгі ойлар мен ұғымдарды бөліп көрсетуге тырысыңыз. Оларды сипаттамаға қалай ұтым керек екендігі туралы бірден ойластырыңыз.

Бас кейіпкер
Басты кейіпкер әрқашан алдыңғы қатарда болуы керек, ол тарихтың ажырамас бөлігі. Алайда, егер ол бүкіл әлемге белгісіз болса, логлайндағы кейіпкердің атын атамаңыз. Әйтпесе, актердің аты-жөні оқырманға ештеңе де айтпайды. Оның мамандығын, әлеуметтік мәртебесін — үйсіз, миллиардер, сәулетші және т.б. көрсеткен дұрыс.

Тарих кейіпкерін толығымен сипаттайтын жақсы таңдалған сын есімдерді қолданыңыз. Мысалы, бос, өршіл шенеунік, мұқият, журналист.
Фильмдегі басты кейіпкер бір адам емес, бір топ адам болуы мүмкін. Бұл жағдайда логлинде ол тек бір кейіпкер ретінде көрінуі мүмкін.

Мақсаты
Мақсат-логлайнның міндетті элементі. Ол бүкіл оқиғаның қозғаушы күші болып есепьелінеді. Мақсат физикалық және психологиялық  тұрғыыда өрбуі мүмкін. Логлайннан "The Karate Kid" — ге дейін кейіпкердің мақсаты қылмыскерлерге қарсы тұру үшін жауынгерлік өнерді үйрену екені анық деген сөз. Логлайн қандай да бір оқиғалық желінің дамуын жеткізеді, сондықтан сіз қозғалтқыш сөздерін мұқият таңдауыңыз керек. Ең жақсы нұсқалар — "күресу", "тырысу", "күресу", "ұмтылу" және т.б., өйткені олар оқиғаның мақсатын білдіреді және оқиғалардың драмасын көрсетеді.

Егер автор негізгі мақсатты әлі білмесе, онда сіз өзіңіз үшін сценарийдің шарықтау шегін белгілеуіңіз керек, онда кейіпкер жоспарланған мақсатқа жетеді немесе сәтсіздікке ұшырайды. Логлинде антогонистік күш-кейіпкердің мақсатына жету жолындағы кедергі болуы мүмкін. Мұнда мәтінді қосымша бөлшектермен қалдырып қоймау үшін мүмкіндігінше қысқа әрі нұсқалы түрде жазылуы керек. Бастапқыда сіз үлкен көлемде логлайн жаза аласыз, содан кейін оны қысқартыңыз.

Жақсы логлайнның маңызды сипаттамалары: 
Ирония және интрига;
сыртқы (оқиғалар, көрнекі эстетика) және ішкі жанжалды (моральдық, психологиялық бұзылу);
бөлімдердің, ұсақ тақырыпшалардың болмауы;
қысқа, бірақ мазмұнды;
ашық адамгершілік ілімдерінің, тарихтың терең мағынасын түсіндірудің болмауы;
мақсатты аудиторияны, жанрды белгілеу мүмкіндігі(әсіресе продюсермен кездесуде маңызды).

Синопсис

Синопсис - фильм сценарийі тұжырымдамасының қысқаша презентациясы, оның мазмұны, драмалық қақтығыстың мәні қызықты түрде берілуі тиіс.

Синопсисте түйін, оқиғаның шарықтау шегі және қорытындысы болады. Логлайннан айырмашылығы, синопсисте фильмнің сценарий құрылымы айқын көрінеді. Осыған қарамастан, автор барлық құпияларды ашпайды, яғни көрермен қызығушылығын жоғалтпай, оларды экран алдында ұстап тұру қажет. Синопсис жауап беретін негізгі сұрақтар логлинді жазу кезінде пайда болғандай.

Синопсис мынадай сауалдарға жауап береді: Бұл оқиға не туралы? Басты кейіпкерлер кім? Олар неге ұмтылады және неге? Жолда қандай кедергілер бар? 

Синопсис көлемі
Синопсис көлемі айтарлықтай өзгеруі мүмкін-бір абзацтан бірнеше бетке дейін. Бұл жерде қойылған тапсырманы, синопсистің мақсатты аудиториясын түсіну маңызды. Әдетте, Егер сіз жұмысты барлық ықтимал мүдделі адамдарға (соның ішінде кинофестивальдерге) ұсынғыңыз келсе, онда синопсис 6-8 сөйлемге салынған дұрыс. Сонымен қатар, ол оқырман оқып, танысып шыққанын қадасаңыз онда бірнеше сөйлеммен оңай әрі қысқаша етіп жазылуы керек.

Егер синопсис қызықты оқиғалы сюжет үшін жазылып жатса, қысқыша көлемнен бас тартуға да болады. Себебі, ондай ұтымды Негізгі байқауларда батыста қалыптасқан тритмент (treatment) деп аталатын кеңейтілген синопсис орынды. Ол сонымен қатар негізгі кейіпкерлер туралы ашық жеткізе алады және картинаның эпизодтарын толық баяндайды.

Синопсис жазу бойынша кеңестер:
Дәл қазіргі уақытта жазыңыз;
мамандандырылған шаблондардан аулақ болыңыз;
қысқаша синопсисте тек негізгі сюжетті сипаттаңыз;
сценарий оқиғаларын ғана емес, кейіпкерлердің іс-әрекеттерінің себептерін де сипаттаңыз.

Автор:  Уйсунбай Жаннура

Фото:  Интернет желісінен алынған

Поделиться
Для корректного отображения страницы пожалуйста отключите блокировщик рекламы